Σε άρθρο του στο energygame και στον Χρόνο Κοζάνης, ο Νίκος Μάντζαρης, Επικεφαλής Αναλυτής Πολιτικής και Συνιδρυτής του The Green Tank, αναφέρεται στις εξαγωγές λιγνίτη από την Ελλάδα προς τη Βόρεια Μακεδονία την περίοδο 2022-2026, αναδεικνύοντας μια πτυχή της απολιγνιτοποίησης που έχει βρεθεί στο επίκεντρο δημόσιων και κοινοβουλευτικών αντιπαραθέσεων τα τελευταία χρόνια.
Η συζήτηση επικεντρώνεται στο κατά πόσο η συνέχιση της εξόρυξης και εξαγωγής λιγνίτη συνάδει με τους στόχους της απολιγνιτοποίησης, καθώς οι εκπομπές αερίων του θερμοκηπίου και ατμοσφαιρικών ρύπων δεν εξαλείφονται αλλά μεταφέρονται εκτός ελληνικής επικράτειας. Παράλληλα, έχουν τεθεί ζητήματα που αφορούν τις περιβαλλοντικές και κοινωνικές επιπτώσεις της εξόρυξης στις τοπικές κοινωνίες, καθώς και τις εκκρεμότητες σχετικά με τις αποζημιώσεις κατοίκων της Αχλάδας.
Με βάση στοιχεία της Eurostat και της ESM (εταιρείας ηλεκτροπαραγωγής της Βόρειας Μακεδονίας), η ανάλυση καταγράφει ότι:
- Από τον Μάρτιο του 2022 έως τον Μάρτιο του 2026 η Ελλάδα εξήγαγε συνολικά 2,96 εκατ. τόνους λιγνίτη στη Βόρεια Μακεδονία, μια πολύ μικρή ποσότητα συγκριτικά με την ποσότητα που εξορυσσόταν στη Δυτική Μακεδονία την περίοδο που οι λιγνιτικές μονάδες ήταν σε πλήρη λειτουργία (50-55 εκατ. τόνοι το έτος).
- Οι εξαγωγές αυτές απέφεραν έσοδα ύψους 91,7 εκατ. ευρώ.
- Έως το τέλος του 2025, ο ελληνικός λιγνίτης κάλυψε το 16,9% της συνολικής ποσότητας καυσίμου που χρησιμοποιήθηκε στον λιγνιτικό σταθμό της Μπίτολα, ενώ ορισμένους μήνες το ποσοστό αυτό ξεπέρασε το 40%.
- Η συνολική ποσότητα ελληνικού λιγνίτη που εξήχθη την τετραετία αντιστοιχεί σε περίπου 1,5 TWh ηλεκτρικής ενέργειας που παρήχθησαν στον σταθμό της Μπίτολα.
Η ανάλυση καταλήγει ότι μια πραγματικά ολοκληρωμένη μετάβαση πέρα από τον λιγνίτη προϋποθέτει τη σταδιακή παύση όχι μόνο της λιγνιτικής ηλεκτροπαραγωγής αλλά και της εξόρυξης λιγνίτη, καθώς και συντονισμένη δράση Ελλάδας και Βόρειας Μακεδονίας για τη μείωση των εκπομπών και τη στήριξη των τοπικών κοινωνιών.
Διαβάστε το πλήρες άρθρο στο energygame εδώ στον Χρόνο Κοζάνης εδώ.
